|
Interreligieuze Raad in Suriname |
|
|
Phagwa of Holi
Phagwa of Holi is een nieuwjaarsfeest en wordt
gevierd in het laatste deel van de maand ‘Phalgun’ en het eerste deel van de
maand ‘Chaitra’ volgens de Hindu-kalender. Dit komt overeen met de Westerse
maanden maart en april. De viering begint op de dag na de Holikaverbranding en
duurt ongeveer vijf dagen, eindigende op de dag, genaamd ‘Rang Panchmi’. Als
deze ‘Rang Panchmi’ op een dinsdag valt, wordt het ‘Budhwa Mangal’ genoemd.
Oorspronkelijk is het woord ‘holi’ afgeleid van het
Sanskriet woord ‘holaka’, hetgeen betekent: ‘gedroogde granen’. De viering,
welke in het Vedische tijdperk begon, werd ‘Holaka Utsow’ genoemd. Deze
gedroogde granen werden gebruikt om een vuurritueel (hawan) te verrichten. De
‘vibhuti’ (gewijde as) die uit dit ritueel werd verkregen werd op de voorhoofden
van degenen, die eraan deelnamen, gesmeerd, om het kwaad weg te houden.
Alle grote Hindu-festiviteiten hebben religieuze,
sociale en hygiënische elementen in zich. Zo ook het Holi-feest.
Mythologie
Mythologisch
gezien wordt het Holi-vuur gezien als een dodenverbranding, omdat het wordt
beschouwd als Holika, een duivels figuur, te hebben vernietigd. Volgens een
legende was Hiranyakshipu een duivelse koning. Hij wilde de dood van zijn
jongere broer wreken, die door Vishnu was gedood. Hij verrichtte vele jaren lang
verschillende rituelen, teneinde genoeg kracht te verkrijgen om de koning van de
drie werelden te worden. Hij vroeg aan Brahma een zodanige zegen, dat hij noch
door mens noch door dier gedood zou kunnen worden, noch binnen noch buiten, noch
op aarde noch in de hemel, noch bij dag, noch bij nacht. Brahma gaf hem die
zegen.
Gelovende dat hij nu onoverwinnelijk was geworden,
werd Hiranyakshipu hoogmoedig en beval al zijn onderdanen om slechts hém te
aanbidden. Echter had hij een zoon, genaamd Prahlad, die een vurige aanbidder
was van Vishnu. Tot grote teleurstelling van zijn vader bleef Prahlad Vishnu
aanbidden. De duivelse koning besloot daarom zijn zoon te doden, maar iedere
poging daartoe mislukte. Hij liet daarom zijn zuster Holika komen, die immuun
was voor vuur. Hij maakte een brandstapel, stak het in brand en beval Holika
erop te gaan zitten met Prahlad. Vishnu redde Prahlad en de slechte Holika
verging in zijn plaats.
Het is om deze reden, dat de Holika jaarlijks wordt
verbrand. Dit wordt ‘Holika dahan’ genoemd en wordt gezien als een vreugdevuur.
Uit deze vertelling dient ook de les te worden
geleerd dat degenen, die liefde voor God hebben, zullen zegevieren en dat
degenen, die Gods dienaren het kwade toewensen, zullen worden vernietigd.
Kortom: Holi kan gezien worden als een overwinningfeest van het goede op het
kwade.
Spiritualiteit
Festiviteiten als Holi hebben hun eigen spirituele
waarde. Behalve het amusement creëren ze, indien correct in acht genomen, geloof
en vertrouwen in God. Ze leiden de mens weg van zinnelijk genot en leiden hem
langzamerhand naar het spirituele pad en godsdienstige belevenis. Men verricht
de ‘hawan’ en draagt de nieuwe oogst op aan de goden (uitleg meervoudsvorm: de
diverse kwaliteiten van God die in natuurlijke en persoonlijke vorm afgebeeld en
vereerd worden, ook wel ‘devta’s’ genoemd), alvorens ze te gebruiken.
‘Holi’ betekent ook ‘offer’. Verbrand alle
onreinheden van de geest, zoals egoïsme, ijdelheid, lustgevoelens, enz. via het
vuur van aanbidding en kennis. Laat kosmische liefde, genade, vrijgevigheid,
onbaatzuchtigheid, waarheidsliefde en reinheid ontbranden. Dit is ‘the real
spirit’ van Holi. Ontwaak uit de modder van domheid en absurditeit en duik diep
in de oceaan van Goddelijkheid.
Reinheid en sociale waarde
Gedurende het feest reinigen de mensen huis en
omgeving en wordt alle vuil verbrand. De schadelijke bacteriën worden hierbij
vernietigd. De hygiënische situatie van de omgeving gaat erop vooruit. Het sociale
element in Holi is de vereniging van de ‘groten’ en de ‘kleinen’, de rijken en
de armen, enz. Vergeet de negatieve gevoelens van het eindigende jaar en begin
het nieuwe jaar met liefde, sympathie, samenwerking en gelijkheid onder allen.
Tracht deze eenheid te voelen als een vereniging met het Zelf (God).
Religie Het
religieuze element in het Holi-feest is de aanbidding van Krishna, op sommige
plaatsen ‘Dol Yatra’ genoemd. Een beeld van Krishna wordt in een wieg,
gedecoreerd met bloemen en gekleurd poeder, geplaatst. De onschuldige grapjes
van Krishna met de vrolijke melkmeisjes (gopi’s) van Bindravan worden herdacht.
Volgens sommige bronnen zijn het deze plagerijtjes die ten grondslag liggen aan
het besprenkelen van mensen met gekleurd water, zoals tegenwoordig bij de
Holi-viering gebeurt. De naam van
Krishna wordt geciteerd en Holi-liederen worden gezongen, gerelateerd aan de
grappen van Krishna met de Gopi’s.
Vermeldenswaard is dat het Holi-feest geen carnaval
is, maar een religieus feest. Tegenwoordig begeven mensen zich in alle soorten
van verdorvenheid in naam van Holi. Sommigen nemen alcoholhoudende dranken in,
anderen gebruiken vulgaire taal, etc. Culturele waarden en normen worden
hierdoor gedegradeerd. Deze vorm van ontaarding van het Holi-feest dient
voorkomen te worden.
Het is tenslotte interessant te weten dat de
Christenen ook een as-ceremonie hebben, genaamd Aswoensdag, waarvan het tijdstip
van viering slechts enkele weken verschilt van het Holi-feest. Bronnen:
|